Αντώνης Βώττης (Αθήνα, 1890-1970)

Ο Αντώνης Βώττης (retroDB)

Ο Αντώνης Βώττης ήταν αυτοδίδακτος Έλληνας σχεδιαστής, γελοιογράφος (κυρίως), επιθεωρησιογράφος και στιχουργός στο πρώτο ήμισυ του προηγούμενου αιώνα. Συνεργάστηκε προπολεμικά με διάφορες εφημερίδες και περιοδικά, όπως Σφήκες, ΣΚΡΙΠ, Ακρόπολις, Η Διάπλασις των Παίδων κ.α. ενώ συμμετείχε σε αρκετές ομαδικές εκθέσεις. Το 1914 ξεκίνησε την ενασχόλησή του με την επιθεώρηση (ετήσιος Παπαγάλος 1914-1932), αφήνοντας σημαντικό έργο στο χώρο έως και την έναρξη του Β' Π.Π. Μεταπολεμικά δε θέλησε να συνεχίσει και εργάσθηκε ως υπάλληλος του Δήμου Αθηναίων. Το όνομά του έχει συνδεθεί και με το κόμικ στριπ Μπιμπίκος, ωστόσο δεν υπάρχουν στοιχεία για σημαντική συνεισφορά του σε αυτό. Συνεργάστηκε κατά καιρούς στην Επιθεώρηση με τους Τίμο Μωραίτίνη, Πολύβιο Δημητρακόπουλο, Γεώργιο Τσοκόπουλο, Μπάμπη Άννινο, Δημήτριο Κ. Ευαγγελίδη κ.α. Γνωστά του έργα είναι Έξω Φρενών (1916), Αποκριάτικο πατιρντί (1918), Χαρτοπόλεμος (1919, 1923-24), Σαν φασόν, Παναθήναια (1923, 1931, 1936), Φιρουλί-φιρουλά (1925) κλπ Επίσης εικονογράφησε διάφορα λογοτεχνικά έργα, όπως και εξώφυλλα δίσκων γραμμοφώνου. Σύζυγός του υπήρξε η μουσουργός Λόλα Βώττη.

Ε. Σπυρίδωνος (1900 - 1977)

(Γράφει ο Νίκος Δ. - Θ. Νικολαΐδης)

Ο Ευάγγελος Σπυρίδωνος (φωτό, από Θεσσαλικά Χρονικά, 1965) ήταν Έλληνας καλλιτέχνης (ζωγράφος, γλύπτης, διαφημιστής και εικονογράφος) που δυστυχώς δεν γνώρισε την καταξίωση την οποία σαφώς και δικαιούνταν με βάση το τεράστιο ταλέντο του. Γεννήθηκε το Μάρτιο του 1900 στην Αθήνα και πέθανε αιφνίδια το 1977 στο Ψυχικό, εν ώρα δουλειάς μέσα στο ατελιέ του. Απόφοιτος της Ανώτατης Σχολής Καλών Τεχνών, μαθήτευσε στο εργαστήριο γλυπτικής των Δ. Γερανιώτη – Θ.Θωμόπουλου. Από το 1932 έως το 1940 ασχολήθηκε με τη διαφήμιση, ως συνεργάτης της εταιρείας «Άλμα». Εν συνεχεία στράφηκε στην εικονογράφηση βιβλίων ιστορικού – λογοτεχνικού περιεχομένου (μυθιστορήματα κλπ). 

Μία αναδρομή: Στη μνήμη του Fred Baker (; - 4.6.2008)

Billy's Boots (εικονογράφηση: John Gillatt)

Ένας ακούραστος και συνεπής δημιουργός.

(Γράφει ο Νίκος Δ. – Θ. Νικολαΐδης)

Ο αείμνηστος Βρετανός συγγραφέας, δημιουργός ιστοριών κόμικς Fred Baker (γνωστός επίσης με το ψευδώνυμο Mike Brogan) εγγράφεται στη συλλογική μνήμη των φίλων της «9^ης Τέχνης» σαν μία εμβληματική μορφή. Η συγγραφική του καριέρα στο χώρο απλώθηκε σε βάθος μισού αιώνα, με τις τελευταίες του συνεισφορές να σημειώνονται νωρίς τη δεκαετία του ’90. Αργότερα, καθώς βρισκόταν ήδη σε αρκετά προχωρημένη ηλικία (εικάζω ότι θα πρέπει να ήρθε στον κόσμο τα τελευταία προπολεμικά έτη, περίπου το 1935) αποσύρθηκε στο σπίτι του στην Κορνουάλη. Δυστυχώς προσβλήθηκε από τη νόσο του Alzheimer, από επιπλοκές της οποίας και «έφυγε» τελικά περιστοιχισμένος από την οικογένειά του, πριν από 17 χρόνια (4 Ιουνίου 2008). 

PAUL TREVILLION: ο ακαταπόνητος δημιουργός!

Ο Paul Trevillion με τον Sir Bobby Charlton

(Γράφει ο Νίκος Δ. - Θ. Νικολαΐδης)

Ο Πολ Τρεβιγιόν (Paul Trevillion) είναι Βρετανός καλλιτέχνης, ζωγράφος και δημιουργός κόμικς, γεννημένος στις 11 Μαρτίου του 1934 στο Tottenham του Νότιου Λονδίνου. Η επαγγελματική σταδιοδρομία του διαρκεί τουλάχιστον επτά δεκαετίες, έως και σήμερα που ο πολυσχιδής καλλιτέχνης έχει ήδη συμπληρώσει τα 90 του χρόνια! Είναι ο δημιουργός της ποδοσφαιρικής σειράς (κουίζ) You Are the Ref. Αρχικά απασχολήθηκε ως κωμικός, αλλά αργότερα στράφηκε στη ζωγραφική. Κατά τη διάρκεια της μακροχρόνιας καριέρας του έχει συνεργαστεί με έναν μεγάλο αριθμό από έντυπα (περιοδικά και εφημερίδες) ενώ έχει εικονογραφήσει και αρκετά βιβλία. Έχει σχεδιάσει εκατοντάδες πορτρέτα διάσημων ποδοσφαιριστών και αθλητών πολλών άλλων σπορ (δεινός σπόρτσμαν και ο ίδιος), όπως και του Βρετανού πρωθυπουργού Ουίνστον Τσώρτσιλ (1874-1965). Τη δεκαετία του ’60 και πιο συγκεκριμένα το 1963, ο πολυπράγμων Τρεβιγιόν (που είναι και μουσικός) φιλοτέχνησε τη δημοφιλή ποδοσφαιρική σειρά Roy of the Rovers στο περιοδικό Tiger. Ως πρότυπο για τη μορφή του εμβληματικού Roy Race, του αρχηγού και ηγέτη των Rovers του Melchester, ο Paul χρησιμοποίησε τα χαρακτηριστικά του προσώπου του Bobby Charlton (1937-2023) ο οποίος μάλιστα για ένα διάστημα ήταν ο κύριος αρθρογράφος στο περιοδικό. 

Real people in Roy of the Rovers football comic series!

(By Nikos D. – T. Nikolaidis)

Η διάσημη ποδοσφαιρική σειρά κόμικς Roy of the Rovers αποτελεί ένα ‘φετίχ’ για τους φίλους του αθλήματος σε ολόκληρο τον κόσμο. Και ασφαλώς οι εμπνευστές της όταν την ξεκινούσαν πριν από σχεδόν 70 χρόνια, ούτε καν μπορούσαν να φανταστούν τη μετέπειτα δημοφιλία που θα αποκτούσε. Ο ξανθομάλλης σέντερ φορ Ρόυ Ρέης -κεντρικός πρωταγωνιστής ως ο αρχηγός και ηγέτης της ομάδας των Ρόβερς του Μέλτσεστερ- δεν ήταν, φυσικά, ούτε ο πρώτος αλλά ούτε κι ο τελευταίος ποδοσφαιρικός χαρακτήρας στην ιστορία της 9^ης Τέχνης. Είναι όμως αναμφίβολα ο πιο διαχρονικός αλλά και ο πλέον εμβληματικός, αφού έχει καταφέρει να παραμείνει στο προσκήνιο επί τόσες δεκαετίες, από τα μέσα των ‘50ς έως και σήμερα!

Γουόλτ Ντίσνεϋ: Γεννήθηκε σαν σήμερα!

"Έπρεπε ο Μίκι να είναι απλός στον σχεδιασμό του", είπε κάποτε ο Ντίσνεϋ εξηγώντας τον τρόπο προσέγγισης: "Τα αυτιά του ήταν στρογγυλά, ο κορμός του είχε το σχήμα αχλαδιού και τα πόδια του κατέληγαν σε δύο μεγάλες πατούσες, όπως ενός παιδιού που χρησιμοποιεί τα παπούτσια του πατέρα του. Δεν θέλαμε να του δώσουμε χέρια ποντικού, γιατί έπρεπε να θυμίζει άνθρωπο. Έτσι του φορέσαμε γάντια και του αφαιρέσαμε ένα δάκτυλο, γιατί τα πέντε έμοιαζαν υπερβολικά σε ένα τόσο μικρό σώμα". 

Συμπληρώθηκαν 122 χρόνια από τη γέννηση του μεγαλύτερου καρτουνίστα όλων των εποχών!

Σπουδαίοι δημιουργοί: Νικόλαος Νείρος

 

[του Νίκου Δ. – Θ. Νικολαΐδη]

Ο αυτοδίδακτος ζωγράφος Νικόλαος Νείρος (Λέρος, 1905 – Αθήνα, 1979) είναι περισσότερος γνωστός για τους εμβληματικούς πίνακες (λιθογραφίες)  που φιλοτέχνησε με θέμα το ελληνικό έπος του 1940-41 κατά των Ιταλών φασιστών. Σε αυτές, που κυκλοφόρησαν από τις εκδόσεις «Άγκυρα» (ιδρ. 1928) του Απόλλωνα Δρ. Παπαδημητρίου (απεβ. 1968, με τον οποίο ο Νείρος συνεργάστηκε αγαστά από το 1935 έως το 1965) αποδίδεται εμφαντικά ο τιτάνιος αγώνας του ελληνικού λαού απέναντι στους εισβολείς, με στόχο την διατήρηση του υψηλού φρονήματος του πληθυσμού.

ΔΕΙΤΕ 

Η σπουδαία τέχνη του Στιβ Ντίλον.

 

(Γράφει ο Νίκος Δ. – Θ. Νικολαΐδης)

Ένας από τους πιο αξιόλογους καλλιτέχνες στην ιστορία των κόμικς, ο Βρετανός Steve Dillon  που την Κυριακή συμπληρώνονται κιόλας επτά έτη από τον πρόωρο θάνατό του, πρόκειται σύντομα να τιμηθεί για το τεράστιο έργο του ύστερα από πρωτοβουλία της εκδοτικής εταιρείας Rebellion και του θρυλικού μηνιαίου περιοδικού 2000AD, στο οποίο πρωτοστάτησε ως πιστός συνεργάτης.

Τα πρώτα βήματα του περιοδικού «Μπλεκ»

(γράφει ο Νίκος Δημ.  Νικολαΐδης)

Το αγαπημένο περιοδικό «Μπλεκ» έκανε για πρώτη φορά την εμφάνισή του στη χώρα μας την Τετάρτη 25 Ιουνίου του 1969 και έκτοτε δεν έλειψε ποτέ από τα περίπτερα! Ενδιαφέρον έχει, να δούμε πως βάδισε τα πρώτα του εκδοτικά βήματα, μέσα από τις ιστορίες που επιλέχθηκαν να αποτελέσουν την ύλη του. Πλην φυσικά τις βασικής σειράς («Il Grande Blek») που δημιούργησαν το φθινόπωρο του 1954 οι Ιταλοί καλλιτέχνες Pietro Sartoris, Darrio Gouzzon και Giovanni Sinchetto, οι περίφημοι «eSseGeSse», στο περιοδικό παρέλασαν μια πλειάδα ακόμη σειρών, των οποίων η εμφάνιση ειδικά στα πρώτα τεύχη, υπήρξε από παροδική ως έκτακτη.

Ας τις δούμε κατά σειρά:

Lofty Peak – Geoff Giles: Οι «διόσκουροι»

Βετεράνοι παίκτες της Μέλτσεστερ, μεταξύ των οποίων οι Τζάιλς (δεύτερος εξ'
αριστερών) και Πικ (κέντρο) από το περιοδικό "Match of the Day" (1997 - 2001)
(σχέδιο: Barrie Mitchell)

(Γράφει ο Νίκος Δημ. Νικολαΐδης)

Ο Λόφτι Πικ (Lofty Peak) είναι μέλος των Μέλτσεστερ Ρόβερς. Πρόκειται για έναν «αγαθό γίγα», με ύψος 1,88-1,90 μ., που φέρει το προσωνύμιο "βουνό" και αγωνιζόταν σαν σέντερ-μπακ, ή αμυντικός χαφ. Ξανθός, με πάντα κοντοκουρεμένο μαλλί και ρωμαλέο παρουσιαστικό, ζυγίζει πάνω από 100 κιλά, θυμίζει πεζοναύτη και αποτελεί τον αμυντικό ογκόλιθο της ομάδας. Εμφανίσθηκε για πρώτη φορά στην εξέλιξη της ιστορίας τα Χριστούγεννα του 1968, ως πρωτοχρονιάτικο δώρο-έκπληξη του τεχνικού ηγέτη των Ρόβερς, Μπεν Γκάλογουεϊ, προς τους οπαδούς του συλλόγου. Μαζί με τον Τζεφ Τζάιλς, που υπόγραψε συμβόλαιο συνεργασίας με την ομάδα λίγο νωρίτερα, αποτελούσαν μια αχώριστη δυάδα για πάρα πολλά χρόνια. Ο Πικ (ο οποίος προηγουμένως αγωνιζόταν στην Kingsbay) αντικατέστησε τον παλαιότερο άσσο του συλλόγου "Bomber" Reeves, ο οποίος αποσύρθηκε από την ενεργό δράση.

Μίστερ Μπλουφ ή «Μπλόφας» (Mister Bluff)

(γράφει ο Νίκος Δημ. Νικολαΐδης)

Ο «Μίστερ Μπλουφ» (στην Ελληνική έκδοση και «Μπλόφας») είναι ένας από τους πιο δημοφιλείς χαρακτήρες κόμικς στην Ελλάδα αλλά και παγκοσμίως, ιδιαίτερα στους λάτρεις της εποποιίας της Αμερικανικής Επανάστασης (1776 – 1783) την οποία φρόντισαν -πρώτοι από όλους- να μεταφέρουν στο χαρτί οι τρεις αείμνηστοι συνεργάτες του καλλιτεχνικού στούντιο του Τορίνο «eSseGeSse» (Pietro Sartoris, Dario Guzzon, Giovanni Sinchetto).

Αδιάσπαστο μέλος της πρωταγωνιστικής τριάδας του Ιταλικής προέλευσης κόμικ «Il Commandante Mark» (1965), ο Bluff είναι αδελφικός φίλος του βασικού ήρωα, Λοχαγού Μαρκ και επικεφαλής εκπαίδευσης του στρατιωτικού σώματος  των Αμερικανών εθελοντών οι οποίοι εδρεύουν στην οχυρωμένη θέση της λίμνης Οντάριο (κοντά στα σημερινά σύνορα των ΗΠΑ με τον Καναδά), πάνω σε ένα νησάκι το οποίο αποτελεί την ασφαλή και απόλυτα απρόσβλητη από τους Άγγλους αποικιοκράτες, κατοικία τους. Το τρίτο μέλος της παρέας είναι ο δεισιδαίμων ερυθρόδερμος «Θλιμμένος Μπούφος» («Gufo Triste») απόγονος μεγάλου μάγου των φυλών της ευρύτερης περιοχής, αλλά και ορκισμένος εχθρός του λιπόσαρκου σκυλιού «Φλοκ» που ανήκει στον Μπλουφ.

Καθηγητής «Μυστήριος» (Professor Occultis)

(Γράφει ο Νίκος Δημ. Νικολαΐδης)

Ο «Καθηγητής Μυστήριος» αποτελεί μία από τις πλέον αναγνωρίσημες φιγούρες εικονογραφημένων ηρώων, τουλάχιστον εντός των ορίων της «γηραιάς Ηπείρου» καθώς συμμετέχει στην πρωταγωνιστική τριπλέτα χαρακτήρων του Ιταλικής έμπνευσης κόμικ «Il Grande Blek Macigno» (1954) που γνώρισε τεράστια διάδοση και αναγνωσιμότητα σε πολλές Ευρωπαϊκές χώρες.

Σχεδιασμένος αρχικά από τον Pietro Sartoris (1926 – 1989), τον πιο εκλεπτυσμένο (σχεδιαστικά)  από τους τρεις άοκνους συνεργάτες (ο Dario Guzzon και ο Giovanni Sinchetto ήταν οι άλλοι δύο) του Τορινέζικου καλλιτεχνικού στούντιο «eSseGeSse» (με το πρώτο κεφαλαίο “S” του ακρωνυμίου να υποδηλώνει το επώνυμό του) ο «Μυστήριος» (Occultis στα Ιταλικά) έχει προστεθεί στην ιστορία της Αμερικανικής Επανάστασης με στόχο να προσελκύσει το ιδιαίτερο ενδιαφέρον του αναγνώστη για μια σειρά από λόγους.

"The name is ... McLusky, John McLusky!"

Ο Βρετανός εικονογράφος Τζων Μακλάσκι (πλήρες ονοματεπώνυμο Hector John Dewhirst McLusky, 20 Ιανουαρίου 1923 – 5 Σεπτεμβρίου 2006)  είναι ο καλλιτέχνης εικονογραφημένων εκδόσεων που, περισσότερο από κάθε άλλον, ταύτισε το έργο του με τον πασίγνωστο ήρωα του Ίαν Φλέμινγκ (1908 – 1964) «Τζέιμς Μποντ» («Πράκτωρ 007») του οποίου επιμελήθηκε τις περιπέτειες στο χαρτί, ως comic strip.

Ο Μακλάσκι πραγματοποίησε εγκύκλιες σπουδές στη Σχολή Warwick από το 1936 έως το 1940 και λίγο αργότερα φοίτησε στη Σχολή Καλών Τεχνών Slade. Ξεκίνησε την εικονογράφηση του διάσημου κατασκόπου της μεγάλης οθόνης το 1958 για λογαριασμό της εφημερίδας «Daily Express», μια συνεισφορά που διάρκεσε μέχρι το 1966 κατά τη διάρκεια της οποίας δημιούργησε (σε διασκευή του Henry Gammidge) 13 κόμικ - νουβέλες ή σύντομες περιπέτειες του ήρωα.

«Μανίνα» - «Κατερίνα»: Δύο όψεις της ίδιας εποχής...

(γράφει ο «αΝώΔυΝος»)

Στην αρχή της δεκαετίας του ’70 και  ενώ η Ελλάδα βρισκόταν στο «γύψο» προκειμένου να... ανανήψει από τον ... κομμουνιστικό κίνδυνο που την απειλούσε (αυτό ήταν το σαθρό επιχείρημα των πραξικοπηματιών του 1967, ώστε να παρουσιάσουν σαν επιβεβλημένη την επιβολή της δικτατορίας τους) ο νεαρόκοσμος της χώρας μας υποδέχτηκε με ιδιαίτερη  χαρά την εμφάνιση δυο κοριτσίστικων εικονογραφημένων περιοδικών τα τεύχη των οποίων κρεμάστηκαν σε περίπτερα και καταστήματα ψιλικών, με χρονική διαφορά περίπου ενός έτους μεταξύ τους.

Πρώτη (1972) ξεπρόβαλε η «Μανίνα» του Νίκου Δεληγιώργη, η οποία δανείστηκε το όνομά της από την κόρη του συνεργάτη του, Κώστα Μπαζαίου. Μάλιστα σε μια σειρά κόμικ που περιείχε, με κεντρική ηρωίδα τη «Λίνα», μια κούκλα που... μιλούσε, το όνομα της πρωταγωνίστριας ήταν το ίδιο με εκείνο της συζύγου του εκδότη, Λίνας Δεληγιώργη! Οικογενειακή υπόθεση λοιπόν! 

Ένα «Αγόρι» ετών 43!

(του Νίκου Δημ. Νικολαΐδη)

Μέσα στη λαίλαπα της προηγούμενης εβδομάδας και το θρήνο για την απώλεια τόσων αθώων ψυχών, που όρεξη για αναζητήσεις... Ωστόσο και όσον αφορά στους φίλους των εικονογραφημένων εκδόσεων, καλό θα ήταν να επισημανθεί μια ιστορική επέτειος, αφού την περασμένη Πέμπτη 26 Ιουλίου (ανήμερα της Χριστιανικής Εορτής της Αγίας Παρασκευής) συμπληρώθηκαν ακριβώς 43 χρόνια από την πρώτη κυκλοφορία στην Ελλάδα του ιστορικού περιοδικού «Δυναμικό Αγόρι». Ήταν Παρασκευή 26 Ιουλίου του 1975 και το έντυπο εξέδωσε ο Νίκος Δεληγιώργης, υπό τη σκέπη του εκδοτικού του οίκου «Εκδόσεις 2001, Νίκος Δεληγιώργης & ΣΙΑ Ε.Π.Ε.» που προηγουμένως μας είχε προσφέρει το «Γκολ» και τη «Μανίνα». Διευθυντής ήταν ο πιστός συνεργάτης του Ν. Δεληγιώργη, αείμνηστος Κώστας Μπαζαίος, του οποίου η κόρη Μανίνα, «δάνεισε» το όνομά της στην ομώνυμη έκδοση.

Good, old Roy!

(του Νίκου Δημ. Νικολαΐδη)

Ίσως πολλοί να παραξενευτούν (εννοώ τους αναγνώστες του ιστολόγιού μας) με τις τελευταίες αναρτήσεις μου εδώ, καθώς το δράμα που βιώνει η χώρα (με σχεδόν μια εκατοντάδα νεκρούς και αγνοούμενους από τη φονική πυρκαγιά στην Ανατολική Αττική) θα επέβαλλε μια «εκκωφαντική» σιγή, αντί για αρθρογραφία. Γεγονός είναι πάντως, ότι προσωπικά βρίσκω σαν διέξοδο το γράψιμο προκειμένου να ξεχάσω την εφιαλτική πραγματικότητα με το χαμό τόσων αθώων ψυχών, που δυστυχώς δεν γυρίζουν πίσω... Ιδιαίτερα όταν η συγγραφή αναφέρεται στις μνήμες των «χάρτινων» ηρώων που όλοι αγαπήσαμε και που σαν «φάρος» ελπίδας φωτίζουν τα βιώματα από τις καλοκαιρινές διακοπές του παρελθόντος. Ας είναι λοιπόν αυτός ο συνειρμός, έστω και έμμεσα, ένα αφιέρωμα σε όλους αυτούς τους συνανθρώπους που δεν βρίσκονται πια κοντά μας, αρπαγμένοι στον όλεθρο από μια καταραμένη συγκυρία  που τους χτύπησε ακριβώς τις στιγμές της χαλάρωσης, όταν απολάμβαναν τα μπάνια τους ή τη δροσερή αύρα του ανέμου στις παραθεριστικές (και όχι μόνο) κατοικίες τους...

Ουίλιαμ Γκρέι («Blackie»)

(Γράφει ο Νίκος Δημ. Νικολαΐδης)

Ο William Gray (γνωστότερος με το παρατσούκλι «Blackie», που υποδηλώνει το μαύρο χρώμα των μαλλιών του) είναι ο αδελφικός φίλος και συμμαθητής του βασικού ήρωα της σειράς «Roy of the Rovers», Roy Race. Πρόκειται για έναν ευγενικό και ήρεμο χαρακτήρα, διεθνή ποδοσφαιριστή και συν-αρχηγό του Ρόυ στη διάσημη Μέλτσεστερ, ο οποίος διακρινόταν για το «μεστό» παιχνίδι του στο χώρο της μεσαίας γραμμής (αγωνιζόταν ως δεξιός μέσο-επιθετικός), αλλά και την ικανότητά του στο σκοράρισμα. Θα λέγαμε ότι φυσιογνωμικά θυμίζει το βετεράνο άσσο της  Εθνικής Ομάδας της Αγγλίας Trevor Brooking, αν και στα αρχικά σχέδια του κόμικ η μορφή του ήταν πολύ διαφορετική από ότι αργότερα. Με δυνατές πλάτες, πάσα ακριβείας και ευθύβολο σουτ, συνιστά τη «νο 2 απειλή» για τους αντίπαλους τερματοφύλακες, έχοντας πετύχει πολύτιμα γκολ σε διάφορους σημαντικούς και όχι μόνο αγώνες της αγαπημένης του ομάδας.

Σαν σήμερα σίγησε η φωνή των καρτούν...

(γράφει ο Νίκος Δημ. Νικολαίδης)

Στις 10 Ιουλίου του 1989 έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 81 ετών (καθώς είχε γεννηθεί στις 30 Μαΐου του 1908) ο εμβληματικός Αμερικανός ηθοποιός Μελ Μπλανκ (Μέλβιν Τζέρομ "Μελ" Μπλανκ) ο άνθρωπος που «δάνεισε» τη χαρισματική φωνή του σε πολλούς δημοφιλείς χαρακτήρες καρτούν για τις ανάγκες σχετικών κινηματογραφικών ταινιών ή σύντομων τηλεοπτικών σειρών της τηλεόρασης που παράχθηκαν στις ΗΠΑ, κατά τις δεκαετίες ΄40 – ’60. 

EsseGesse - Η Θρυλική Τριάδα

Άραγε υπάρχει το μυστικό της επιτυχίας; Γνωρίζει κανείς τον σίγουρο δρόμο προς αυτή;; Μήπως το βασικό συστατικό της είναι η σκληρή δουλειά κι η απόλυτη αφοσίωση, όπως θα έλεγαν κάποιοι;; Μήπως το σταλμένο από το Θεό, εξαιρετικό ταλέντο; Ή ίσως το μαγικό άγγιγμα της ανένταχτης Θεάς Τύχης, όπως λένε κάποιοι άλλοι… Στην περίπτωση των EsseGesse η απάντηση είναι περίπλοκη και θεωρώ ότι περιλαμβάνει τόσα κι άλλα τόσα… Έχουν γραφτεί για αυτούς τόσα πολλά αφιερώματα, σε τόσες πολλές σελίδες σε Ελλάδα, Ιταλία κι αλλού, που το θέμα της ζωής και της παρουσίασης του έργου τους έχει σχεδόν εξαντληθεί… Έτσι εμείς θα παρουσιάσουμε μια πιο συναισθηματική ματιά…

Η Ευρώπη έχει μόλις αρχίσει να συνέρχεται από την πιο τραγική στιγμή της ιστορίας της, τον πολύνεκρο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, που άφησε πίσω του στάχτη, αποκαΐδια και θάνατο… Άφησε όμως και νωπές μνήμες του τερατώδους σημείου στο οποίο μπορεί να φτάσει ο άνθρωπος, «αναγκάζοντας» τους λαούς του κόσμου να είναι πιο προσεκτικοί… Έτσι σε μια Ευρώπη που στέκεται και πάλι στα πόδια της, οι δημιουργοί κόμικς άρχισαν να πολλαπλασιάζονται με ραγδαίους ρυθμούς, ρίχνοντας και κάποιες κλεφτές ματιές στην τεράστια αγορά της Αμερικής, εκεί όπου οι σούπερ ήρωες είχαν εκρηκτική άνοδο…

Γεννημένοι κι οι τρεις στο Τορίνο, σχεδόν την ίδια χρονιά, ο Pietro Sartoris (15/8/8 1926), ο Dario Guzzon (04/01/1926)  και ο Giovanni Sinchetto (05/4/1922), έμελλε να συναντηθούν από ένα παιχνίδισμα της τύχης και να δημιουργήσουν τη γνωστή ομάδα των EsseGesse (έμπνευση του Sartoris που αγαπούσε πολύ τα ακρωνύμια, τους γρίφους και τους αναγραμματισμούς λέξεων)…

Έτσι λοιπόν η τύχη ένωσε αρχικά το 1948 τους Σαρτόρις και Γκουζόν οι οποίοι ήταν και συνομήλικοι, καθώς ακολούθησαν την ίδια σχολή και μάλιστα πήραν το δίπλωμα τους ως καθηγητές γυμνασίου… Εκεί αντάλλασσαν απόψεις και σκέψεις… Η τύχη όμως είχε άλλα σχέδια για τους δυο τους… Ο Γκουζόν ακολούθησε διάφορες σχολές τεχνών, μέχρι που κατάφερε να θητεύσει στην Ιταλική Ακαδημία Καλών Τεχνών και στη συνέχεια να προσληφθεί στον εκδοτικό οίκο Taurina… Μάλιστα όπως λένε μεσολάβησε ο ίδιος ώστε να προσληφθεί στον ίδιο οίκο κι ο φίλος του ο Σαρτόρις… Εκεί η φιλία τους ενισχύθηκε… Οι μέρες όμως του οίκου δεν ήταν πολλές και μοιραία λόγω κακοδιαχείρισης, χρεοκόπησε… Οι δυο τους δούλεψαν σε διάφορους εκδοτικούς οίκους χωρίς ιδιαίτερη επιτυχία, ώσπου κατέληξαν στον οίκο Torelli… Εκεί η Θεά Τύχη έβαλε και πάλι το χέρι της… Συνάντησαν τον Σιντσέτο που ήδη εργαζόταν εκεί κι είχε κάνει ντεμπούτο στον κόσμο των κόμικς με τη σειρά «Μασκοφόρος Κεραυνός» και στη συνέχεια με το «Ο Τυφώνας Καρνέρα»…

Η ομάδα των τριών έδεσε αμέσως μεταξύ τους…Οι σχέσεις τους από επαγγελματικές έγιναν γρήγορα προσωπικές και φιλικές… Η μαγιά ήταν εξαιρετική αν και οι πρώτες δουλειές δεν είχαν την απήχηση που περίμεναν… Μικρές σειρές σε μικρής κυκλοφορίας περιοδικά όπως OLENWALD THE NIBELUG βασισμένο στον γνωστό χαρακτήρα του Prince Valiant, που σταμάτησε σχετικά σύντομα… Η πρώτη αξιόλογη προσπάθεια με την υπογραφή τους έγινε με τη σειρά KINOWA με σεναριογράφο τον επίσης φίλο τους, Andrea Lavezzolo… 

Ένας άνδρας πέφτει σε ενέδρα Ινδιάνων, χάνει την οικογένεια του, του παίρνουν το σκαλπ και τον αφήνουν νεκρό στην έρημο…Μα εκείνος καταφέρνει να σωθεί και φορά μια μάσκα δαίμονα ζητώντας εκδίκηση…

Ψάχνοντας όμως ακόμη κι οι ίδιοι την ταυτότητα τους, μεταπηδούσαν σε διάφορους εκδοτικούς οίκους προσπαθώντας να βρουν το δικό τους εκδοτικό «σπίτι»… Τελικά ζήτησαν ευγενικά από τον Lavezzolo να σταματήσουν τη συνεργασία τους, γιατί θεώρησαν ότι το σενάριο του υποβάθμιζε τον χαρακτήρα τους… Είπαμε, αναζητούσαν κι οι ίδιοι την ταυτότητα τους… Ο χαρακτήρας τελικά σταμάτησε μετά λίγα ακόμη επεισόδια…

Η 1η Ιουλίου 1951 ήταν η πιο σημαδιακή μέρα για την νεανική τριάδα που έβαλε την υπογραφή της ως EsseGesse… Εκδίδεται ο Καπταιν Μίκυ… Ένας δεκαεξάχρονος νεαρός ολομόναχος στον κόσμο που γίνεται φίλος με δυο ασυμβίβαστους και περίεργους τύπους, τον Τσικουδιά και τον Δρ. Αφαίμαξη (σε ελληνική μετάφραση) και εντάσσεται στο σώμα των Ρέϊντζερ της Νεβάδα, γίνεται λοχαγός και συνδέεται συναισθηματικά με τη νεαρή Σούζυ…

Η σειρά συνεπαίρνει και τους ίδιους τους δημιουργούς της… Ο Γκουζόν κάνει εξαιρετική δουλειά στα σχέδια, ο Σαρτόρις κι ο Σιντσέτο μεγαλουργούν στο σενάριο… Η σειρά εκτοξεύεται σε αστρονομικά νούμερα κυκλοφορίας… Η επιτυχία έχει αρχίσει να χτυπά δυνατά την πόρτα τους…

Εκείνοι συνεπαρμένοι από την απήχηση των ιστοριών τους, γράφουν καινούργιες όπως ο «Μαύρος Καβαλάρης» και «Capitan Walter» δυο σειρές Western που φυσικά δεν είχαν επιτυχία ανάλογη του Μίκι, αλλά και το «Il Piccolo Trapper» μια σειρά πάνω στην οποία βασίστηκε ο ΜΠΛΕΚ και στην οποία πρωτοπαρουσιάζεται, φυσικά πολύ διαφορετικός σε σχέση με τη συνέχεια…

Η Θρυλική τριάδα διέβλεψε ότι ο ξανθός κυνηγός έχει…μέλλον κι έτσι άρχισαν να σχεδιάζουν νέες ιστορίες με εκείνον πρωταγωνιστή… Έτσι την 1η Οκτωβρίου 1954 ο Μπλεκ γεννιέται και μεγαλουργεί… Η πορεία της ζωής του συνεχίζεται μέχρι το 1965, σχεδόν για 12 χρόνια και πάνω από 600 επεισόδια…Η γνωστή σε όλους μας σειρά γνωρίζει τεράστια επιτυχία όχι μόνο στην Ιταλία, αλλά και σε όλη την Ευρώπη (ιδιαίτερα στη Βαλκανική) αλλά και στη Γαλλία… Μα οι οικονομικές διαφορές της τριάδας με τον εκδοτικό οίκο που τους στεγάζει, μοιάζουν αγεφύρωτες… Τελικά οι τρεις τους οδηγούνται σε παραίτηση, χάνοντας όμως το δικαίωμα να συνεχίζουν να γράφουν ιστορίες για τον χαρακτήρα που τους εκτόξευσε στο εκδοτικό γίγνεσθαι, καθώς ο οίκος κερδίζει τα δικαιώματα… Πολλοί σεναριογράφοι και σκιτσογράφοι (ακόμη και οι δικοί μας Στέλιος Ανεμοδουράς και Βύρωνας Απτόσογλου) συνεχίζουν την κληρονομιά του ΜΠΛΕΚ, γράφουν εντελώς νέες δικές τους ιστορίες προσπαθώντας να φτάσουν στο ίδιο επίπεδο, μα εκείνες αν και ενδιαφέρουσες, δεν έφτασαν ποτέ το επίπεδο των EsseGesse, κάτι το οποίο φάνηκε και στον αριθμό των αντιτύπων που πωλούνταν κάθε μήνα… 

Η ανάγκη για δουλειά αλλά και για δημιουργία, οδήγησε την τριάδα στη δημιουργία ενός νέου ήρωα… Ki επειδή λένε ότι ομάδα που κερδίζει δεν αλλάζει, στηρίζονται στην ίδια πετυχημένη συνταγή γουέστερν που μεσουρανούσε στους κινηματογράφους της εποχής… Το όνομα αυτού Alan Mistero ή ΟΜΠΡΑΞ στα ελληνικά…

   

Ο ήρωας με τους αταίριαστους φίλους του (Φαγάνας & Βαρώνος Ντε Καστανιάκ) που ξεπερνά όλα τα εμπόδια με όπλο όχι μόνο τη σωματική ρύμη αλλά και την ικανότητα του στις μεταμφιέσεις… Ενδιαφέρουσα σειρά χωρίς όμως αντίστοιχη επιτυχία με τον Μίκι ή τον Μπλεκ… Σταμάτησε μετά από 23 τομάκια… 

Οι τρεις φίλοι εξακολουθούν να επιμένουν… Αφού απέτυχε η σειρά που είχε βασιστεί στον πετυχημένο Μίκι, δημιούργησαν νέο χαρακτήρα βασισμένο αυτή τη φορά στον πετυχημένο Μπλεκ… Τον μοναδικό ΛΟΧΑΓΟ ΜΑΡΚ… Με πολλά κοινά στοιχεία αλλά ταυτόχρονα πιο γήινο, πιο αληθοφανή, που δεν πλακώνει τους Άγγλους κατά δεκάδες, πιο ντελικάτο, απαλλαγμένο από εγωπάθειες και υπεροψίες που δημιουργεί ο ηρωισμός, με φίλους πιο ικανούς από τους αντίστοιχους του Μπλεκ και με κάποιο ιστορικό υπόβαθρο… Ο Μίστερ Μπλουφ, πρώην τυχοδιώκτης της Καραϊβικής με το σκύλο του τον Φλοκ, ο Θλιμμένος Μπούφος Αρχηγός των 4 Φυλών Μεγάλων Λιμνών του Οντάριο…Επίσης ο Μαρκ έχει μνηστή, την Μπέτυ, διοικεί με μαεστρία μια ισχυρή ομάδα πολιτοφυλακής τους Λύκους του Οντάριο, συμμετέχει σε στρατιωτικά συμβούλια κλπ κλπ…

Παρουσίασαν τον ήρωα στον εκδοτικό οίκο του Sergio Bonelli και σε άλλους οίκους στην Γαλλία όπως ο γνωστός οίκος LUG, οι οποίοι ενθουσιάζονται και τους υπογράφουν συμβόλαιο με καλές απολαβές το 1966… Η σειρά εκτοξεύεται σε νούμερα υψηλότατα… Η επιτυχία και η ζήτηση είναι τεράστια κι ο οίκος Bonelli ζητά ολοένα και περισσότερες ιστορίες… Η ομάδα όμως αδυνατεί να αντεπεξέλθει… Έτσι για να καλύψουν το κενό, βάζουν 68 μόνο σελίδες αυτοτελών ιστοριών του Μαρκ και συμπληρώνουν τις 100 με επανεκδόσεις του Όμπραξ αλλά και του Μπλεκ… Είπαμε ομάδα που κερδίζει δεν αλλάζει κι έτσι Γκουζόν και Σιντσέτο στα μολύβια με τον Σαρτόρις στο σενάριο… Μπορεί το σχέδιο να είναι πάντα υποκειμενικό αλλά ο Σιντσέτο σχεδόν το μονοπωλεί…

Φτιάχνουν 281 εξαιρετικά επεισόδια με κινηματογραφική πλοκή, στα 30 εκ των οποίων συμμετέχει η Lina Buffolente… Μα ο χρόνος είναι ανίκητος… Η ομάδα παρουσιάζει σημάδια κόπωσης, ενώ και κάποια προβλήματα υγείας τους βάζουν εμπόδια στην παραγωγή νέων ιστοριών… Έτσι αρχίζουν οι επανεκδόσεις… Το ενδιαφέρον του κοινού παραμένει υψηλό παρά τις επανεκδόσεις… Όμως οι τίτλοι τέλους έχουν ουσιαστικά γραφτεί για την τριάδα… 27 Ιουλίου 1989 φεύγει για πάντα ο ένας από τους 3 φίλους, ο Σαρτόρις… Αυτό τσακίζει ψυχολογικά τους δυο εναπομείναντες φίλους… Ενάμιση χρόνο μετά ακολουθεί ο Σιντσέτο… Ο Γκουζόν έμεινε μόνος… Σε άσχημη κατάσταση αποφασίζει να αποσυρθεί… Μα η επιμονή της συνεργάτιδας του της Lina Buffolente τον ξαναρίχνει στο στίβο… Εκδίδονται υπό την αιγίδα του οι 13 νέες σπέσιαλ ιστορίες του Λοχαγού Μαρκ… Κάποιες από αυτές έχουν εκδοθεί στο Νέο Μπλεκ από τον Λεωκράτη Ανεμοδουρά ο οποίος μου έκανε την τιμή να φτιάξω εγώ την απόδοση στα ελληνικά… Στις τελευταίες ιστορίες συμμετείχαν αντί του Γκουζόν οι Moreno Burattini, Luigi Mignacco και Michele Masiero… Στις 3 Μαΐου 2000 έπεσαν οι τίτλοι τέλους μιας κι έφυγε από τη ζωή ο Ντάριο Γκουζόν… 

Η επιτυχία τους δεδομένη… Τα όρια που έθεσαν ίσως αξεπέραστα… Τι τους οδήγησε εκεί; Το ταλέντο; Η τύχη; Η αφοσίωση; Καλύτερα ας απαντήσουν άλλοι στα ερωτήματα αυτά… Εμείς μπορούμε μόνο να συνεχίσουμε να απολαμβάνουμε τη δουλειά αυτών των ανθρώπων που σημάδεψαν μια εποχή καθώς και τα παιδικά μας χρόνια…

ΧΡΗΣΤΟΣ ΙΚΙΟΥΖΗΣ

25 Ιουνίου 1969: Ο "Μπλεκ" στην Ελλάδα!

(του Νίκου Δημ. Νικολαΐδη)

Ήταν Τετάρτη, 25 Ιουνίου του 1969, σαν σήμερα δηλαδή πριν από 49 ολόκληρα χρόνια, όταν ένα καινούργιο εικονογραφημένο περιοδικό μικρού σχήματος ("τσέπης") εμφανίσθηκε στα περίπτερα της Ελλάδας. Ο "Μπλεκ", ο περίφημος "ξανθός γίγας", ένας γιγαντόσωμος νεαρός άνδρας που, επικεφαλής μιας ομάδας κυνηγών του δάσους Μέιν, μαχόταν για την Αμερικανική ανεξαρτησία εναντίον των Βρετανών αποικιοκρατών, μια έμπνευση του Ιταλικού καλλιτεχνικού στούντιο των "eSseGeSse" (Pietro Sartoris, Dario Guzzon, Giovanni Sinchetto) που είχε πρώτο-εκδοθεί το 1954, έφτανε και στη χώρα μας, χάρις στην πρωτοβουλία του αείμνηστου δημοσιογράφου και εκδότη, Στέλιου Ανεμοδουρά.